Energie-parasieten

Heb je er wel eens bij stilgestaan hoeveel energie er nodig is om zaken georganiseerd te krijgen? Of dat nou voor jezelf geldt of voor de organisatie waar je voor werkt of de overheid. Het lijkt erop dat we steeds meer tijd kwijt zijn aan ‘het organiseren’.

Het zou toch eigenlijk moeten gaan om je eigen geluk, of halen van de doelstellingen van je bedrijf, of juist om een samenleving waar mensen hun verantwoordelijkheid nemen. Maar ik heb het idee dat we steeds verder afraken van de essentie. En volgens mij ontstaat dat door een cocktail van ‘in controle willen zijn’, ‘luiheid, ‘niet meer je verantwoordelijkheid nemen’ en ‘niet begrijpen wat er voor nodig is om succes te voelen’.

controle
Wanneer je als persoon, bedrijf of overheid altijd in controle wilt zijn dan zal je alles moeten meten, regelen en handhaven. Dat kost veel tijd en energie. Daarnaast ontwikkel je een omgeving die transactioneel wordt. Als jij dit, dan doe ik dat. In plaats van een samenleving waar we een beetje voor elkaar zorgen.

Het gevolg van veel controle is dat mensen, vaak onbewust, als tegenreactie zich onverantwoordelijk gaan gedragen. Zich niet meer verantwoordelijk voelen voor dat wat is georganiseerd. De kwaliteit van je gezondheid is niet jouw zaak maar die van je arts en het ziekenhuis. Je pensioen is niet meer jouw probleem maar de zorg van het pensioenfonds. De rommel op straat is niet jouw probleem maar van de gemeente. Inbraken bij je in de buurt is niet jouw probleem maar het probleem van de politie.

De reactie van organisaties en overheden op onverantwoordelijk gedrag is gebaseerd op logica. Dus nog meer regels en handhaving bedenken en invoeren. Nog beter proberen in controle te zijn.

patiënt overleden
Dit fenomeen is heel goed terug te zien in de zorg waar de hulpverlening volgens straffe protocollen moeten werken en iedere minuut moeten verantwoorden. Dit heeft als resultaat dat er niet een wijkzuster is die de meeste handelingen uitvoert, maar dat er vier of vijf verschillende disciplines aan het bed staan van de patiënt met ieder hun deeltaak. Hoe idioot dat we dit hebben laten gebeuren! Waar het om gaat, de patiënt verzorgen, is hierdoor volledig uit het oog verloren. Het lijkt alleen te gaan om het afhechten van risico’s, het beheersen van geldstromen, in control zijn.

reële economie
Eigenlijk is ons het ook overkomen met de financiële wereld. In oorsprong was het zo dat het zou moeten gaan om de reële economie. Dat betekent een wereld waarbij het gaat om het samenspel tussen bedrijven, consumenten en de overheid. Er worden dingen geproduceerd en geruild. De overheid pakt de overkoepelende zaken op. Omdat ruilen niet altijd kan of nodig is, werd het geld uitgevonden. Als een soort tussenoplossing omdat je later kunt ruilen. De financiële wereld ondersteunde de reële economie. Nu is de wereld omgedraaid. De reële economie moet alle zeilen bijzetten om de financiële economie te blijven voeden! Dit gaat allemaal ten koste waar het echt om zou moeten gaan: creatie & productie.

succesvolle samenleving
Wanneer we als samenleving succesvol willen zijn, zullen we heel hard moeten werken. Maar om heel hard te blijven werken moet het werk ook uitdagend zijn en blijven. Dat betekent dat het werk is waarbij je blijft leren en ontwikkelen. Daarvoor is ruimte nodig, begeleiding, opleidingen, vertrouwen en het juiste gedrag. Als we dat voor elkaar hebben en een omgeving hebben gebouwd waar je als mens kunt groeien, dan hebben we de eerste stappen gezet naar een succesvolle samenleving.

iconen
Gedrag wordt het beste overgedragen door iconen. Mensen waar je respect voor kunt hebben. Wie zijn op dit moment onze iconen? Welke mensen zijn voor jou een voorbeeld? En dan niet roepen Mandela of Gandhi, maar mensen dicht bij je in de buurt. Naar wie kijk je dan? Mensen die heel veel geld verdienen, mensen die iets maken, mensen die rust hebben, mensen met juist veel energie? Waar kijk jij naar?

zagen
Met onverantwoordelijk gedrag sloop je de samenleving. Je parasiteert op de energie van anderen. Energie die we heel anders zouden kunnen en willen gebruiken. We zouden er ook belangrijke vraagstukken mee kunnen oplossen als duurzaamheid, milieuvervuiling, vrijheid, genoeg voedsel voor iedereen. Maar nu wordt veel energie gekaapt voor het herstellen van schade door onverschilligen en roekelozen.

Ik denk dat we wakker moeten worden en begrijpen dat onverantwoordelijk gedrag direct aan de poten van onze toekomst zaagt. Aan jouw toekomst zaagt. Hoe moeilijk het ook vaak is, ik denk dat het begint met het geven van je mening over gedrag waar je het niet mee eens bent. Neem je verantwoordelijkheid! 🙂

feedback